PRAWO W KULTURZE

/ Prawnik odpowiada

Zanim zadasz pytanie, zapoznaj się z istniejącymi odpowiedziami.

WYSZUKAJ ODPOWIEDŹ


Wpisz szukane SŁOWO (np. szkoła, komiks, zdjęcie itp.):
Wyszukaj w kategorii:




Zapytaj prawnika
Utwór osierocony na przykładzie książki, której autor nie żyje, a wydawca nie ma do niej praw autorskich

PRAWO W KULTURZE

/ Prawnik odpowiada / zapytaj prawnika

Utwór osierocony na przykładzie książki, której autor nie żyje, a wydawca nie ma do niej praw autorskich

Utwór osierocony na przykładzie książki, której autor nie żyje, a wydawca nie ma do niej praw autorskich

07.08.15

Co w przypadku kiedy nie możemy odnaleźć kontaktu do autora książki, prawdopodobnie już nie żyje. A wydawca również nie posiada do niej praw autorskich, a chcielibyśmy wykorzystać daną książkę do adaptacji np. na serial. Autor jest z zagranicy, książka po angielsku wydana jedynie za granicą.

W przedstawionej sytuacji mamy do czynienia z tzw. utworem osieroconym, których problematyka niestety nie została jeszcze uregulowania w przez polskie prawo autorskie, pomimo powstania kilku projektów ustaw mających zająć się tą kwestią. Utwory osierocone bowiem to takie gdzie autorstwo danego utworu nie jest możliwe do ustalenia lub też w ogóle od początku „zaistnienia” danego utworu nie było znane ani oznaczone. W praktyce sprowadza się do tego, że z uwagi na brak ustalenia czy utwór przeszedł już do domeny publicznej, korzystanie z takiego utworu niesie ze sobą ryzyko prawne nagłego zgłoszenia się podmiotu, któremu przysługiwać będą prawa autorskie do utworu, w trakcie korzystania przez nas z cudzej twórczości.

Wskazać bowiem trzeba, że na skutek upływu czasu (w tym przypadku 70 lat) majątkowe prawa autorskie gasną i utwór przechodzi do tzw. „domeny publicznej”, co oznacza, że korzystanie z niego nie jest już ograniczone koniecznością uzyskania licencji i zgodą twórcy. Termin ten najczęściej liczony bywa od daty śmierci twórcy, jednakże w sytuacji gdy twórca nie jest znany, należy termin te liczyć od daty pierwszego rozpowszechnienia utworu (w tym przypadku daty pierwszego wydania książki).

Jeśli jednak w ten sposób nie ustalimy czy utwór mógł przejść do domeny publicznej należy skontaktować się z odpowiednią organizacją zbiorowego zarządzania prawami autorskimi lub prawami pokrewnymi (np. Stowarzyszenie Autorów i Wydawców COPYRIGHT POLSKA) w celu uzyskania pomocy w sprawie i uzyskania ewentualnej licencji na korzystanie z danego utworu.

Jarosław Jastrzębski
Radca prawny



Publikacja powstała w ramach Społecznej kampanii edukacyjnej Legalna Kultura


Do góry!


Społeczna kampania edukacyjna Legalna Kultura realizowana przez Fundację Legalna Kultura

W 2019 roku dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego